Meet Mart Veldhuis

Hi Mart, bedankt voor je tijd vandaag, ik ben echt onder de indruk van je studio. Kun je jezelf introduceren en vertellen over je weg naar tapisserie?

Mijn naam is Mart Veldhuis. Ik ben illustrator, kunstenaar en textielontwerper uit Amsterdam.

Ik ben afgestudeerd als illustrator aan de kunstacademie in Utrecht, en tegen het einde van mijn studie raakte ik steeds meer geïnteresseerd in textiel en tapijten. Dat is het pad dat ik nu volg — het ontwerpen van grootschalige tapijten met veel detail.

Mijn afstudeerproject ging over het sociale leenstelsel in Nederland. Het ging over studieschuld en wat dat met mensen doet. Het kwam voort uit mijn eigen ervaring en wat ik om me heen zag: studenten die geen beurs meer kregen en steeds meer schuld moesten opbouwen.

Een tapijt voelde als een krachtige manier om dat verhaal te vertellen. Het stelde me in staat om iets groots te maken, iets waar mensen voor kunnen staan en echt de tijd voor nemen. Ik heb het werk zelfs geprobeerd te verkopen voor het bedrag van mijn eigen studieschuld. En dat lukte. Dat moment liet me inzien dat ik grotere verhalen kan vertellen via tapisserie.

Wat drijft jou als kunstenaar?

Ik probeer verhalen te vinden die mij raken, en die een generatie raken, en die te vertalen als illustrator. In de kern gaat illustratie over het vertalen van de wereld om je heen. Je vertaalt verhalen, maar altijd door je eigen ogen. Voor mij is een illustrator een verhalenverteller.

Ik werk ook graag met contrast. Aan de ene kant kan illustratie heel direct zijn: klein, symbolisch, naast tekst. Maar tapestry is het tegenovergestelde. Het is groot, gedetailleerd, gelaagd. Je kunt er echt in verdwalen. Die combinatie — tussen klein en groot, simpel en complex — is iets wat ik graag onderzoek.

Wat trekt je zo aan in tapestry als medium?

Wat ik zo mooi vind aan tapestry is de rijkdom en de gelaagdheid. Ik kan een verhaal in mijn hoofd hebben wanneer ik het ontwerp, maar door het detailniveau kunnen mensen ook hun eigen verhalen creëren wanneer ze ernaar kijken. Ze verbinden de elementen op hun eigen manier.

Dat vind ik heel bijzonder, om te zien hoe mensen het werk verschillend interpreteren. Je kunt een tapijt van een afstand ervaren, als één beeld, maar ook van dichtbij — waar je texturen, garens en kleinere verhalen ontdekt die erin verweven zijn. Er zijn altijd meerdere lagen te ontdekken.

Hoe heb je 25 jaar Moooi vertaald naar één werk?

Vijfentwintig jaar is een lange tijd, dus dat kun je niet vangen in één enkel beeld. Voor mij ging het erom aandacht te geven aan alle onderdelen die betekenis dragen binnen de geschiedenis van Moooi. Elk moment, elke ontwerper, elke samenwerking verdient een eigen plek. Daarom is het tapijt zo gedetailleerd, omdat je 25 jaar niet kunt reduceren tot iets kleins.

Het was heel interessant om in het brand book en de geschiedenis van Moooi te duiken. Ik begon te begrijpen hoeveel Moooi heeft betekend, niet alleen voor design, maar ook voor ontwerpers zelf, vooral jonge en opkomende makers.

Al het meubilair, de fotografie… ze dragen al een symbolische waarde in zich. Ik vertaal die elementen vervolgens naar mijn eigen stijl.

Kun je ons meenemen in je proces?

Ik begin met tekenen. Gewoon heel veel tekenen. Ik neem referenties van meubels, objecten en fotografie en interpreteer die op mijn eigen manier. Ik probeer ze tot leven te brengen, bijna alsof ze geanimeerd zijn. In eerste instantie maak ik veel kleine illustraties. Wanneer ik voel dat ik genoeg heb, begin ik ze te combineren. Het is bijna een puzzel. Eén grote, speelse puzzel.

Ik wist vanaf het begin dat dit werk een tijdlijn zou worden, dus het moest een begin, midden en einde hebben. Vanuit daar werk ik naar een volledige compositie toe. Die eerste schets is een van de belangrijkste stappen — daar komt het verhaal samen. Daarna volgen de materiaalkeuzes: welke garens, welke bindingen, welke texturen het tot leven brengen. Maar zelfs tot op het laatste moment blijf ik details aanpassen.

Je werk voelt heel vloeiend. Het lijkt alsof alles met elkaar verbonden is. Is dat bewust?

Ja, absoluut.

In mijn stijl wil ik dat alles naast elkaar bestaat. Niets overlapt, maar alles stroomt. Het is bijna als een dans. Hoewel het druk kan lijken, is alles zorgvuldig doordacht. Elke vorm sluit aan op een andere vorm. Die flow is eigenlijk een van de moeilijkste onderdelen — om alles natuurlijk en in balans te laten voelen, terwijl het toch heel gedetailleerd is.

Wat hoop je dat mensen ervaren wanneer ze het tapijt zien?

Ik hoop dat mensen er de tijd voor nemen. Omdat het zo groot is, beginnen mensen ergens. Misschien bij een detail dat hun aandacht trekt, en van daaruit volgen ze het verhaal en verbinden ze verschillende elementen. Het is mooi om te zien hoe mensen het op hun eigen manier ontdekken, zelfs als dat anders is dan ik had bedoeld. Er is een groter verhaal, maar ook veel kleinere verhalen daarin. En afhankelijk van hoe je kijkt — van veraf of van dichtbij — ervaar je iets anders.

Wat betekent dit tapijt voor jou?

Natuurlijk staat het voor 25 jaar Moooi, maar het is meer dan dat.

Voor mij is het een ode aan de maker. Een ode aan ontwerpers, fotografen, creatieven. Mensen die tijd, energie en passie in hun werk steken. Mensen die laat doorwerken, die oog hebben voor detail, die iets betekenisvols willen maken.

Het gaat niet alleen over Moooi. Het gaat over iedereen die probeert iets van zichzelf te creëren.

Als je naar je eigen reis kijkt, wat betekent dit moment voor jou?

Voor mij is dit een grote stap.

Ik ben pas een paar jaar geleden afgestudeerd, dus dit is de eerste keer dat ik mijn werk internationaal op deze schaal toon, in Milaan en daarbuiten. Het laat me zien dat er meer mogelijk is, dat het plafond hoger kan liggen. Het motiveert me om te blijven groeien, om mezelf te blijven uitdagen en nog meer in mijn werk te investeren.

Dank je wel voor je tijd, Mart. Echt gewaardeerd.

Ja, geen probleem. Ik hoop dat het goed was. Ik heb in ieder geval genoten van dit gesprek. Dank je wel.